I. Selelekela
Li-phospholipid ke likarolo tsa bohlokoa tsa lera la sele 'me li phetha karolo ea bohlokoa ho bolokeng botšepehi ba sebopeho le ts'ebetso ea lisele tsa boko. Li etsa lera la lipid le potolohang le ho sireletsa li-neuron le lisele tse ling bokong, tse tlatsetsang ts'ebetsong eohle ea tsamaiso ea methapo e bohareng. Ho feta moo, li-phospholipid li ameha litseleng tse fapaneng tsa lipontšo le lits'ebetsong tsa phetisetso ea methapo tse bohlokoa bakeng sa ts'ebetso ea boko.
Bophelo bo botle ba boko le ts'ebetso ea kelello ke tsa bohlokoa bakeng sa boiketlo ka kakaretso le boleng ba bophelo. Mekhoa ea kelello e kang ho hopola, ho ela hloko, ho rarolla mathata le ho etsa liqeto ke ea bohlokoa ts'ebetsong ea letsatsi le letsatsi 'me e itšetlehile ka bophelo bo botle le ts'ebetso e nepahetseng ea boko. Ha batho ba ntse ba tsofala, ho boloka ts'ebetso ea kelello ho ba bohlokoa le ho feta, e leng se etsang hore ho ithuta lintlha tse susumetsang bophelo bo botle ba boko e be habohlokoa bakeng sa ho sebetsana le ho fokotseha ha kelello ho amanang le botsofali le mathata a kelello a kang dementia.
Sepheo sa phuputso ena ke ho batlisisa le ho sekaseka tšusumetso ea li-phospholipids bophelong bo botle ba boko le ts'ebetsong ea kelello. Ka ho batlisisa karolo ea li-phospholipids ho bolokeng bophelo bo botle ba boko le ho tšehetsa lits'ebetso tsa kelello, phuputso ena e ikemiselitse ho fana ka kutloisiso e tebileng ea kamano pakeng tsa li-phospholipids le ts'ebetso ea boko. Ho feta moo, phuputso e tla hlahloba litlamorao tse ka bang teng bakeng sa mekhoa ea ho kenella le kalafo e reretsoeng ho boloka le ho ntlafatsa bophelo bo botle ba boko le ts'ebetso ea kelello.
II. Ho Utloisisa Li-phospholipid
A. Tlhaloso ea li-phospholipid:
Li-phospholipideke sehlopha sa mafura a mmele ao e leng karolo e kgolo ya lera la sele, ho kenyeletswa le a bokong. A bopilwe ka molek'hule ya glycerol, mafura a mabedi a acid, sehlopha sa phosphate, le sehlopha sa hlooho ya polar. Di-phospholipid di tshwantshwa ka tlhaho ya tsona ya ho phela ka metsing, ho bolelang hore di na le dibaka tse ratang metsi (tse hohelang metsi) le tse ratang metsi (tse thibelang metsi). Thepa ena e dumella di-phospholipid ho theha di-lipid bilayer tse sebetsang e le motheo wa sebopeho sa lera la sele, tse fanang ka lepheko pakeng tsa kahare ho sele le tikoloho ya yona ya kantle.
B. Mefuta ea li-phospholipid tse fumanoang bokong:
Boko bo na le mefuta e 'maloa ea li-phospholipid, tse ngata ka ho fetisisa li tengphosphatidylcholine, phosphatidylethanolamine,phosphatidylserine, le sphingomyelin. Li-phospholipid tsena li kenya letsoho litšobotsing le mesebetsing e ikhethang ea lera la sele ea boko. Mohlala, phosphatidylcholine ke karolo ea bohlokoa ea lera la sele ea methapo, ha phosphatidylserine e ameha ho fetisetsoeng ha matšoao le ho lokolloa ha neurotransmitter. Sphingomyelin, phospholipid e 'ngoe ea bohlokoa e fumanoang liseleng tsa boko, e bapala karolo ea ho boloka botšepehi ba li-sheath tsa myelin tse sireletsang le ho sireletsa likhoele tsa methapo.
C. Sebopeho le mosebetsi oa li-phospholipid:
Sebopeho sa di-phospholipid se bopilwe ke sehlopha sa hlooho ya di-phosphate e phelang metsing e hoketsweng molek'huleng ya glycerol le mehatla e mmedi ya asiti e mafura e phelang metsing e sa etseng metsi. Sebopeho sena se kopaneng se dumella di-phospholipid ho etsa di-bilayer tsa lipid, moo dihlooho tse phelang metsing di shebileng kantle mme mehatla e sa etseng metsi e shebileng kahare. Tokisetso ena ya di-phospholipid e fana ka motheo wa mohlala wa mosaic wa mokelikeli wa lera la sele, e leng se nolofalletsang ho kenella ha mokelikeli ho hlokahalang bakeng sa tshebetso ya sele. Ka tshebetso, di-phospholipid di bapala karolo ya bohlokwa ho bolokeng botshepehi le tshebetso ya lera la sele la boko. Di kenya letsoho botsitsong le ho phalla ha lera la sele, di thusa ho tsamaisa dimolek'hule ho pholletsa le lera, mme di nka karolo ho tsamaiseng le puisanong ya sele. Ho feta moo, mefuta e itseng ya di-phospholipid, tse kang phosphatidylserine, di amahantswe le mesebetsi ya kelello le mekgwa ya ho hopola, di totobatsa bohlokwa ba tsona bophelong bo botle ba boko le tshebetsong ya kelello.
III. Tšusumetso ea Phospholipids Bophelong bo Botle ba Boko
A. Tlhokomelo ea sebopeho sa sele ea boko:
Li-phospholipid li bapala karolo ea bohlokoa ho bolokeng botšepehi ba sebopeho sa lisele tsa boko. Jwalo ka karolo e kholo ea lera la sele, li-phospholipid li fana ka moralo oa motheo bakeng sa meralo le ts'ebetso ea li-neuron le lisele tse ling tsa boko. Phospholipid bilayer e etsa mokoallo o tenyetsehang le o matla o arolang tikoloho ea ka hare ea lisele tsa boko ho tikoloho e kantle, e laolang ho kena le ho tsoa ha limolek'hule le li-ion. Botšepehi bona ba sebopeho bo bohlokoa bakeng sa ts'ebetso e nepahetseng ea lisele tsa boko, kaha bo nolofalletsa ho boloka homeostasis ea kahare ho sele, puisano pakeng tsa lisele, le phetisetso ea matšoao a methapo.
B. Karolo phetisong ea methapo ea kutlo:
Li-phospholipid li kenya letsoho haholo ts'ebetsong ea phetisetso ea methapo ea kutlo, e leng ea bohlokoa bakeng sa mesebetsi e fapaneng ea kelello joalo ka ho ithuta, ho hopola le ho laola maikutlo. Puisano ea methapo ea kutlo e itšetlehile ka ho lokolloa, ho ata le ho amoheloa ha li-neurotransmitter ho pholletsa le li-synapses, 'me li-phospholipid li ameha ka ho toba lits'ebetsong tsena. Mohlala, li-phospholipid li sebetsa e le li-precursor bakeng sa ho kopanngoa ha li-neurotransmitter le ho fetola ts'ebetso ea li-receptor tsa li-neurotransmitter le li-transporter. Li-phospholipid li boetse li ama ho phalla le ho kenella ha lera la sele, li susumetsa exocytosis le endocytosis ea li-vesicles tse nang le li-neurotransmitter le taolo ea phetisetso ea synapse.
C. Tšireletso khahlanong le khatello ea oxidative:
Boko bo kotsing haholo ke tshenyo ya oxidative ka lebaka la tshebediso ya bona e phahameng ya oksijene, maemo a hodimo a mafura a polyunsaturated acid, le maemo a tlase a mekgwa ya tshireletso ya antioxidant. Di-phospholipid, e le dikarolo tse kgolo tsa lera la sele ya boko, di kenya letsoho tshireletsong kgahlanong le kgatello ya oxidative ka ho sebetsa e le dipheo le di-reservoir tsa dimolek'hule tsa antioxidant. Di-phospholipid tse nang le metsoako ya antioxidant, jwalo ka vithamine E, di bapala karolo ya bohlokwa ho sireletseng disele tsa boko ho peroxidation ya lipid le ho boloka botsitso ba lera le ho phalla ha metsi. Ho feta moo, di-phospholipid di boetse di sebetsa e le dimolek'hule tse bontshang ditseleng tsa karabelo ya sele tse lwantshang kgatello ya oxidative le ho kgothaletsa ho phela ha sele.
IV. Tšusumetso ea Phospholipids Mosebetsing oa Kelello
A. Tlhaloso ea li-phospholipid:
Li-phospholipid ke sehlopha sa mafura a etsang karolo e kholo ea lera tsohle tsa sele, ho kenyeletsoa le a bokong. A entsoe ka molek'hule ea glycerol, mafura a mabeli a acid, sehlopha sa phosphate, le sehlopha sa hlooho ea polar. Li-phospholipid li khetholloa ka tlhaho ea tsona ea ho kopana le amphiphilic, ho bolelang hore li na le libaka tse ratang metsi (tse hohelang metsi) le tse ratang metsi (tse lelekang metsi). Thepa ena e lumella li-phospholipid ho theha li-bilayer tsa lipid tse sebetsang e le motheo oa sebopeho sa lera la sele, tse fanang ka mokoallo pakeng tsa kahare ho sele le tikoloho ea eona ea kantle.
B. Mefuta ea li-phospholipid tse fumanoang bokong:
Boko bo na le mefuta e 'maloa ea li-phospholipid, 'me tse ngata ka ho fetisisa ke phosphatidylcholine, phosphatidylethanolamine, phosphatidylserine, le sphingomyelin. Li-phospholipid tsena li kenya letsoho litšobotsing le mesebetsing e ikhethang ea li-membrane tsa sele ea boko. Mohlala, phosphatidylcholine ke karolo ea bohlokoa ea li-membrane tsa sele ea methapo, ha phosphatidylserine e ameha ho fetisetseng matšoao le ho lokolloa ha neurotransmitter. Sphingomyelin, phospholipid e 'ngoe ea bohlokoa e fumanoang liseleng tsa boko, e bapala karolo ea ho boloka botšepehi ba li-sheath tsa myelin tse sireletsang le ho sireletsa likhoele tsa methapo.
C. Sebopeho le mosebetsi oa li-phospholipid:
Sebopeho sa di-phospholipid se bopilwe ke sehlopha sa hlooho ya di-phosphate e phelang metsing e hoketsweng molek'huleng ya glycerol le mehatla e mmedi ya asiti e mafura e phelang metsing e sa etseng metsi. Sebopeho sena se kopaneng se dumella di-phospholipid ho etsa di-bilayer tsa lipid, moo dihlooho tse phelang metsing di shebileng kantle mme mehatla e sa etseng metsi e shebileng kahare. Tokisetso ena ya di-phospholipid e fana ka motheo wa mohlala wa mosaic wa mokelikeli wa lera la sele, e leng se nolofalletsang ho kenella ha mokelikeli ho hlokahalang bakeng sa tshebetso ya sele. Ka tshebetso, di-phospholipid di bapala karolo ya bohlokwa ho bolokeng botshepehi le tshebetso ya lera la sele la boko. Di kenya letsoho botsitsong le ho phalla ha lera la sele, di thusa ho tsamaisa dimolek'hule ho pholletsa le lera, mme di nka karolo ho tsamaiseng le puisanong ya sele. Ho feta moo, mefuta e itseng ya di-phospholipid, tse kang phosphatidylserine, di amahantswe le mesebetsi ya kelello le mekgwa ya ho hopola, di totobatsa bohlokwa ba tsona bophelong bo botle ba boko le tshebetsong ya kelello.
V. Lintlha tse Amang Maemo a Phospholipid
A. Mehloli ea lijo ea li-phospholipid
Li-phospholipid ke likarolo tsa bohlokoa tsa lijo tse phetseng hantle 'me li ka fumanoa mehloling e fapaneng ea lijo. Mehloli ea mantlha ea lijo tsa phospholipid e kenyelletsa li-yolk tsa mahe, soya, nama ea litho tsa 'mele, le lijo tse ling tsa leoatleng tse kang herring, mackerel le salmon. Li-yolk tsa mahe, haholo-holo, li ruile ka phosphatidylcholine, e 'ngoe ea li-phospholipid tse ngata ka ho fetisisa bokong le selelekela sa neurotransmitter acetylcholine, e leng ea bohlokoa bakeng sa mohopolo le ts'ebetso ea kelello. Ho feta moo, soya ke mohloli oa bohlokoa oa phosphatidylserine, phospholipid e 'ngoe ea bohlokoa e nang le litlamorao tse molemo ts'ebetsong ea kelello. Ho netefatsa hore mehloli ena ea lijo e leka-lekaneng e ja ka ho leka-lekana ho ka thusa ho boloka maemo a phospholipid a matle bakeng sa bophelo bo botle ba boko le ts'ebetso ea kelello.
B. Mokhoa oa bophelo le mabaka a tikoloho
Mokhoa oa bophelo le mabaka a tikoloho a ka ama maemo a phospholipid haholo 'meleng. Mohlala, khatello ea maikutlo e sa feleng le ho pepesehela chefo ea tikoloho li ka lebisa tlhahisong e eketsehileng ea limolek'hule tse ruruhang tse amang sebopeho le botšepehi ba lera la sele, ho kenyeletsoa le tse bokong. Ho feta moo, mabaka a mokhoa oa bophelo a kang ho tsuba, ho noa joala ho feteletseng, le lijo tse nang le mafura a trans le mafura a mangata li ka ama metabolism le ts'ebetso ea phospholipid hampe. Ka lehlakoreng le leng, boikoetliso ba 'mele ba kamehla le lijo tse nang le li-antioxidants tse ngata, li-acid tse mafura tsa omega-3, le limatlafatsi tse ling tsa bohlokoa li ka khothaletsa maemo a phetseng hantle a phospholipid le ho tšehetsa bophelo bo botle ba boko le ts'ebetso ea kelello.
C. Bokhoni ba ho eketsa
Ka lebaka la bohlokoa ba phospholipids bophelong bo botle ba boko le ts'ebetsong ea kelello, ho na le thahasello e ntseng e hola monyetla oa tlatsetso ea phospholipid ho tšehetsa le ho ntlafatsa maemo a phospholipid. Litlatsetso tsa phospholipid, haholo-holo tse nang le phosphatidylserine le phosphatidylcholine tse tsoang mehloling e kang soy lecithin le marine phospholipids, li ithutiloe bakeng sa litlamorao tsa tsona tse ntlafatsang tsebo. Liteko tsa bongaka li bontšitse hore tlatsetso ea phospholipid e ka ntlafatsa mohopolo, tlhokomelo le lebelo la ts'ebetso ho batho ba baholo ba banyenyane le ba baholo. Ho feta moo, litlatsetso tsa phospholipid, ha li kopantsoe le li-acid tse mafura tsa omega-3, li bontšitse litlamorao tsa tšebelisano-'moho ho ntšetseng pele botsofali bo phetseng hantle ba boko le ts'ebetso ea kelello.
VI. Lithuto tsa Lipatlisiso le Liphihlelo
A. Kakaretso ea Lipatlisiso tse Amanang mabapi le Phospholipids le Bophelo bo Botle ba Boko
Li-phospholipid, e leng likarolo tse ka sehloohong tsa sebopeho sa lera la sele, li bapala karolo ea bohlokoa bophelong bo botle ba boko le ts'ebetsong ea kelello. Lipatlisiso mabapi le tšusumetso ea li-phospholipid bophelong bo botle ba boko li shebane le mesebetsi ea tsona ho plasticity ea synaptic, ts'ebetso ea neurotransmitter, le ts'ebetso ea kelello ka kakaretso. Lithuto li batlisisitse liphello tsa li-phospholipid tsa lijo, tse kang phosphatidylcholine le phosphatidylserine, ts'ebetsong ea kelello le bophelo bo botle ba boko mehlaleng ea liphoofolo le bathong. Ho feta moo, lipatlisiso li batlisisitse melemo e ka bang teng ea tlatsetso ea phospholipid ho ntšetseng pele ntlafatso ea kelello le ho tšehetsa botsofali ba boko. Ho feta moo, lithuto tsa neuroimaging li fane ka temohisiso mabapi le likamano lipakeng tsa li-phospholipid, sebopeho sa boko, le khokahano ea ts'ebetso, li fana ka leseli mabapi le mekhoa e thehiloeng tšusumetsong ea li-phospholipid bophelong bo botle ba boko.
B. Liphihlelo tsa Bohlokoa le Liqeto tse Tsoang Lithutong
Ntlafatso ea Kelello:Lithuto tse 'maloa li tlalehile hore li-phospholipid tsa lijo, haholo-holo phosphatidylserine le phosphatidylcholine, li ka ntlafatsa likarolo tse fapaneng tsa ts'ebetso ea kelello, ho kenyeletsoa le mohopolo, tlhokomelo le lebelo la ts'ebetso. Tekong ea bongaka e sa reroang, e foufetseng habeli, e laoloang ke placebo, tlatsetso ea phosphatidylserine e fumanoe e ntlafatsa mohopolo le matšoao a bothata ba ho hloka tlhokomelo e feteletseng ho bana, e leng se bontšang tšebeliso e ka bang teng ea kalafo bakeng sa ntlafatso ea kelello. Ka mokhoa o ts'oanang, li-supplement tsa phospholipid, ha li kopantsoe le li-acid tse mafura tsa omega-3, li bontšitse litlamorao tsa tšebelisano-'moho ho ntlafatseng ts'ebetso ea kelello ho batho ba phetseng hantle ho pholletsa le lihlopha tse fapaneng tsa lilemo. Liphuputso tsena li totobatsa bokhoni ba li-phospholipid e le li-enhancer tsa kelello.
Sebopeho le Mosebetsi oa Boko: Lithuto tsa ho nahana ka methapo ea kutlo li fane ka bopaki ba kamano pakeng tsa phospholipids le sebopeho sa boko hammoho le khokahano ea ts'ebetso. Mohlala, lithuto tsa magnetic resonance spectroscopy li senotse hore maemo a phospholipid libakeng tse itseng tsa boko a amana le ts'ebetso ea kelello le ho fokotseha ha kelello ho amanang le botsofali. Ho feta moo, lithuto tsa ho nka litšoantšo tsa tensor tsa ho hasana li bontšitse tšusumetso ea sebopeho sa phospholipid holim'a botšepehi ba taba e tšoeu, e leng sa bohlokoa bakeng sa puisano e sebetsang hantle ea methapo. Liphuputso tsena li bontša hore phospholipids e bapala karolo ea bohlokoa ho bolokeng sebopeho sa boko le ts'ebetso ea bona, ka hona e susumetsa bokhoni ba bona ba kelello.
Litlamorao tsa Botsofali ba Boko:Lipatlisiso mabapi le phospholipids le tsona li na le litlamorao bakeng sa botsofali ba boko le maemo a ho senyeha ha methapo. Lithuto li bontšitse hore liphetoho sebopehong sa phospholipid le metabolism li ka kenya letsoho ho fokotseheng ha tsebo ho amanang le botsofali le mafu a ho senyeha ha methapo joalo ka lefu la Alzheimer. Ho feta moo, tlatsetso ea phospholipid, haholo-holo ka ho tsepamisa maikutlo ho phosphatidylserine, e bontšitse tšepo ho tšehetsa botsofali bo phetseng hantle ba boko le ho fokotsa ho fokotseha ha tsebo ho amanang le botsofali. Liphuputso tsena li totobatsa bohlokoa ba phospholipids moelelong oa botsofali ba boko le ho senyeha ha tsebo ho amanang le botsofali.
VII. Litlamorao tsa Bongaka le Litaelo tsa Nakong e Tlang
A. Ditshebediso tse ka bang teng bakeng sa bophelo bo botle ba boko le tshebetso ya kelello
Tšusumetso ea li-phospholipids bophelong bo botle ba boko le ts'ebetsong ea kelello e na le litlamorao tse kholo bakeng sa lits'ebetso tse ka bang teng libakeng tsa bongaka. Ho utloisisa karolo ea li-phospholipids ho ts'ehetsa bophelo bo botle ba boko ho bula monyako oa mekhoa e mecha ea kalafo le maano a thibelo a reretsoeng ho ntlafatsa ts'ebetso ea kelello le ho fokotsa ho fokotseha ha kelello. Litšebeliso tse ka bang teng li kenyelletsa nts'etsopele ea mekhoa ea lijo e thehiloeng ho phospholipid, mekhoa ea tlatsetso e etselitsoeng motho ka mong, le mekhoa ea phekolo e reretsoeng batho ba kotsing ea ho senyeha ha kelello. Ho feta moo, ts'ebeliso e ka bang teng ea mekhoa ea ho kenella e thehiloeng ho phospholipid ho ts'ehetsa bophelo bo botle ba boko le ts'ebetso ea kelello ho baahi ba fapaneng ba bongaka, ho kenyeletsoa batho ba hōlileng, batho ba nang le mafu a methapo ea kutlo, le ba nang le likhaello tsa kelello, e na le tšepiso ea ho ntlafatsa liphetho tsa kakaretso tsa kelello.
B. Lintho tse lokelang ho nahanoa bakeng sa lipatlisiso tse ling le liteko tsa bongaka
Lipatlisiso tse ling le liteko tsa bongaka li bohlokoa ho ntšetsa pele kutloisiso ea rona ea tšusumetso ea li-phospholipids bophelong bo botle ba boko le ts'ebetsong ea kelello le ho fetolela tsebo e teng hore e be mekhoa e sebetsang ea bongaka. Lithuto tsa nakong e tlang li lokela ho ikemisetsa ho hlakisa mekhoa e ka sehloohong ea liphello tsa li-phospholipids bophelong bo botle ba boko, ho kenyeletsoa le likamano tsa tsona le litsamaiso tsa li-neurotransmitter, litsela tsa lipontšo tsa sele, le mekhoa ea ho kopanya methapo ea kutlo. Ho feta moo, liteko tsa kliniki tsa nako e telele lia hlokahala ho lekola litlamorao tsa nako e telele tsa mekhoa ea phospholipid ts'ebetsong ea kelello, botsofali ba boko, le kotsi ea maemo a ho senyeha ha methapo ea kutlo. Lintho tse lokelang ho nahanoa ka lipatlisiso tse ling li kenyelletsa ho hlahloba litlamorao tse ka bang teng tsa tšebelisano-'moho ea li-phospholipid le metsoako e meng e sebetsang, joalo ka li-acid tse mafura tsa omega-3, ho ntlafatseng bophelo bo botle ba boko le ts'ebetso ea kelello. Ho feta moo, liteko tsa kliniki tse arotsoeng ka lihlopha tse shebaneng le baahi ba itseng ba bakuli, joalo ka batho ba maemong a fapaneng a ho senyeha ha kelello, li ka fana ka temohisiso ea bohlokoa mabapi le ts'ebeliso e ikhethileng ea mekhoa ea phospholipid.
C. Litlamorao bakeng sa bophelo bo botle ba sechaba le thuto
Litlamorao tsa phospholipids bophelong bo botle ba boko le ts'ebetsong ea kelello li atolohela ho bophelo bo botle ba sechaba le thuto, ka litlamorao tse ka bang teng maanong a thibelo, maano a bophelo bo botle ba sechaba le maano a thuto. Kabo ea tsebo mabapi le karolo ea phospholipids bophelong bo botle ba boko le ts'ebetsong ea kelello e ka tsebisa matšolo a bophelo bo botle ba sechaba a reretsoeng ho khothaletsa mekhoa e phetseng hantle ea lijo e tšehetsang ho ja phospholipid e lekaneng. Ho feta moo, mananeo a thuto a shebaneng le baahi ba fapaneng, ho kenyeletsoa batho ba baholo, bahlokomeli le litsebi tsa tlhokomelo ea bophelo, a ka phahamisa tlhokomeliso mabapi le bohlokoa ba phospholipids ho bolokeng botsitso ba kelello le ho fokotsa kotsi ea ho fokotseha ha kelello. Ho feta moo, ho kopanngoa ha tlhahisoleseling e thehiloeng bopaking mabapi le phospholipids lenaneong la thuto bakeng sa litsebi tsa tlhokomelo ea bophelo bo botle, litsebi tsa phepo e nepahetseng le matichere ho ka ntlafatsa kutloisiso ea karolo ea phepo bophelong bo botle ba kelello le ho matlafatsa batho ho etsa liqeto tse nang le tsebo mabapi le boiketlo ba bona ba kelello.
VIII. Qetello
Ho pholletsa le tlhahlobo ena ea tšusumetso ea li-phospholipids bophelong bo botle ba boko le ts'ebetsong ea kelello, ho hlahile lintlha tse 'maloa tsa bohlokoa. Ea pele, li-phospholipids, e le likarolo tsa bohlokoa tsa lera la sele, li bapala karolo ea bohlokoa ho bolokeng botšepehi ba sebopeho le ts'ebetso ea boko. Ea bobeli, li-phospholipids li kenya letsoho ts'ebetsong ea kelello ka ho tšehetsa phetisetso ea methapo ea kutlo, ho fetoha ha synaptic, le bophelo bo botle ba boko ka kakaretso. Ho feta moo, li-phospholipids, haholo-holo tse nang le li-acid tse ngata tse saturated, li 'nile tsa amahanngoa le litlamorao tsa tšireletso ea methapo le melemo e ka bang teng bakeng sa ts'ebetso ea kelello. Ho feta moo, lintlha tsa lijo le tsa mokhoa oa bophelo tse susumetsang sebopeho sa phospholipid li ka ama bophelo bo botle ba boko le ts'ebetso ea kelello. Qetellong, ho utloisisa tšusumetso ea li-phospholipids bophelong bo botle ba boko ho bohlokoa bakeng sa ho nts'etsapele mekhoa e reretsoeng ho khothaletsa ho mamella kelello le ho fokotsa kotsi ea ho fokotseha ha kelello.
Ho utloisisa tšusumetso ea li-phospholipids bophelong bo botle ba boko le ts'ebetsong ea kelello ho bohlokoa haholo ka mabaka a 'maloa. Ea pele, kutloisiso e joalo e fana ka temohisiso mabapi le mekhoa e thehiloeng ts'ebetsong ea kelello, e fanang ka menyetla ea ho nts'etsapele mekhoa e reretsoeng ho ts'ehetsa bophelo bo botle ba boko le ho ntlafatsa ts'ebetso ea kelello ho pholletsa le bophelo. Ea bobeli, ha lilemo tsa baahi ba lefats'e le ho ata ha ho fokotseha ha kelello ho amanang le lilemo li ntse li eketseha, ho hlakisa karolo ea li-phospholipids botsofaling ba kelello ho ba bohlokoa haholo bakeng sa ho khothaletsa botsofali bo phetseng hantle le ho boloka ts'ebetso ea kelello. Ea boraro, phetoho e ka bang teng ea sebopeho sa phospholipid ka mekhoa ea lijo le ea mokhoa oa bophelo e totobatsa bohlokoa ba temohisiso le thuto mabapi le mehloli le melemo ea li-phospholipids ho ts'ehetsa ts'ebetso ea kelello. Ho feta moo, ho utloisisa tšusumetso ea li-phospholipids bophelong bo botle ba boko ho bohlokoa bakeng sa ho tsebisa maano a bophelo bo botle ba sechaba, mekhoa ea bongaka, le mekhoa e ikhethileng e reretsoeng ho khothaletsa ho mamella kelello le ho fokotsa ho fokotseha ha kelello.
Qetellong, tšusumetso ea li-phospholipids bophelong bo botle ba boko le ts'ebetsong ea kelello ke sebaka se nang le mahlakore a mangata le se matla sa lipatlisiso se nang le litlamorao tse kholo bakeng sa bophelo bo botle ba sechaba, ts'ebetso ea bongaka le boiketlo ba motho ka mong. Ha kutloisiso ea rona ea karolo ea li-phospholipids ts'ebetsong ea kelello e ntse e tsoela pele ho fetoha, ho bohlokoa ho lemoha bokhoni ba mekhoa e reriloeng le maano a ikhethileng a sebelisang melemo ea li-phospholipids bakeng sa ho khothaletsa ho mamella kelello ho pholletsa le bophelo bohle. Ka ho kopanya tsebo ena mererong ea bophelo bo botle ba sechaba, ts'ebetsong ea bongaka le thuto, re ka matlafatsa batho ho etsa liqeto tse nang le tsebo tse tšehetsang bophelo bo botle ba boko le ts'ebetso ea kelello. Qetellong, ho holisa kutloisiso e felletseng ea tšusumetso ea li-phospholipids bophelong bo botle ba boko le ts'ebetsong ea kelello ho na le tšepiso ea ho ntlafatsa liphello tsa kelello le ho khothaletsa botsofali bo phetseng hantle.
Referense:
1. Alberts, B., et al. (2002). Biology ea Limolek'hule tsa Sele (khatiso ea 4). New York, NY: Saense ea Garland.
2. Vance, JE, & Vance, DE (2008). Tšebetso ea Phospholipid liseleng tsa liphoofolo tse anyesang. Biochemistry le Cell Biology, 86(2), 129-145. https://doi.org/10.1139/O07-167
3. Svennerholm, L., & Vanier, MT (1973). Kabo ea mafura tsamaisong ea methapo ea motho. II. Sebopeho sa mafura bokong ba motho mabapi le lilemo, bong le sebaka sa 'mele. Boko, 96(4), 595-628. https://doi.org/10.1093/brain/96.4.595
4. Agnati, LF, & Fuxe, K. (2000). Phetiso ea molumo e le tšobotsi ea bohlokoa ea ho sebetsana le tlhahisoleseling tsamaisong ea methapo e bohareng. Boleng bo bocha bo ka bang teng ba tlhaloso ea mochini oa mofuta oa B oa Turing. Tsoelo-pele Patlisisong ea Boko, 125, 3-19. https://doi.org/10.1016/S0079-6123(00)25003-X
5. Di Paolo, G., & De Camilli, P. (2006). Phosphoinositides taolong ea sele le matla a lera. Nature, 443(7112), 651-657. https://doi.org/10.1038/nature05185
6. Markesbery, WR, & Lovell, MA (2007). Tšenyo ea mafura, liprotheine, DNA le RNA ka lebaka la ho fokola ha kelello hanyane. Archives of Neurology, 64(7), 954-956. https://doi.org/10.1001/archneur.64.7.954
7. Bazinet, RP, & Layé, S. (2014). Li-acid tse mafura tse nang le polyunsaturated le metabolites tsa tsona ts'ebetsong ea boko le mafung. Nature Reviews Neuroscience, 15(12), 771-785. https://doi.org/10.1038/nrn3820
8. Jäger, R., Purpura, M., Geiss, KR, Weiß, M., Baumeister, J., Amatulli, F., & Kreider, RB (2007). Phello ea phosphatidylserine ts'ebetsong ea kolofo. Journal of the International Society of Sports Nutrition, 4(1), 23. https://doi.org/10.1186/1550-2783-4-23
9. Cansev, M. (2012). Li-acid tse mafura tsa bohlokoa le boko: Litlamorao tse ka bang teng bophelong bo botle. International Journal of Neuroscience, 116(7), 921-945. https://doi.org/10.3109/00207454.2006.356874
10. Kidd, PM (2007). Omega-3 DHA le EPA bakeng sa temoho, boits'oaro le maikutlo: Liphihlelo tsa bongaka le tšebelisano-'moho ea sebopeho le phospholipids ea lera la sele. Tlhahlobo ea Meriana e Meng, 12(3), 207-227.
11. Lukiw, WJ, & Bazan, NG (2008). Asiti ea Docosahexaenoic le boko bo tsofalang. Journal of Nutrition, 138(12), 2510-2514. https://doi.org/10.3945/jn.108.100354
12. Hirayama, S., Terasawa, K., Rabeler, R., Hirayama, T., Inoue, T., & Tatsumi, Y. (2006). Phello ea tsamaiso ea phosphatidylserine mohopolong le matšoao a bothata ba ho hloka tlhokomelo e feteletseng: Teko ea kliniki e sa reroang, e foufetseng habeli, e laoloang ke placebo. Journal of Human Nutrition and Dietetics, 19(2), 111-119. https://doi.org/10.1111/j.1365-277X.2006.00610.x
13. Hirayama, S., Terasawa, K., Rabeler, R., Hirayama, T., Inoue, T., & Tatsumi, Y. (2006). Phello ea tsamaiso ea phosphatidylserine mohopolong le matšoao a bothata ba ho hloka tlhokomelo e feteletseng: Teko ea kliniki e sa reroang, e foufetseng habeli, e laoloang ke placebo. Journal of Human Nutrition and Dietetics, 19(2), 111-119. https://doi.org/10.1111/j.1365-277X.2006.00610.x
14. Kidd, PM (2007). Omega-3 DHA le EPA bakeng sa temoho, boits'oaro le maikutlo: Liphihlelo tsa bongaka le tšebelisano-'moho ea sebopeho le phospholipids ea lera la sele. Tlhahlobo ea Meriana e Meng, 12(3), 207-227.
15. Lukiw, WJ, & Bazan, NG (2008). Asiti ea Docosahexaenoic le boko bo tsofalang. Journal of Nutrition, 138(12), 2510-2514. https://doi.org/10.3945/jn.108.100354
16. Cederholm, T., Salem, N., Palmblad, J. (2013). ω-3 Li-acid tse mafura tse thibelang ho fokotseha ha tsebo ho batho. Tsoelo-pele ho Phepo, 4(6), 672-676. https://doi.org/10.3945/an.113.004556
17. Fabelo, N., Martín, V., Santpere, G., Marín, R., Torrent, L., Ferrer, I., Díaz, M. (2011). Liphetoho tse matla tsa sebopeho sa lipid tsa frontal cortex lipid rafts ho tsoa ho lefu la Parkinson le ketsahalo ea 18. Lefu la Parkinson. Meriana ea Limolek'hule, 17 (9-10), 1107-1118. https://doi.org/10.2119/molmed.2011.00137
19. Kanoski, SE, le Davidson, TL (2010). Mekhoa e fapaneng ea ho holofala ha mohopolo e tsamaea le tlhokomelo ea nako e khuts'oane le e telele lijong tse nang le matla a mangata. Journal of Experimental Psychology: Animal Behavior Processes, 36(2), 313-319. https://doi.org/10.1037/a0017318
Nako ea poso: Tshitwe-26-2023